Intengo kawoyela yehle kakhulu ngaphansi kuka-$100 ngomphongolo ngemva kokuthi i-United States ne-Iran zivumelene ngokumisa impi izinsuku eziyishumi nane. Lesi sivumelwano kulindeleke ukuthi simise ukuhlasela kwezempi phakathi kweMelika ne-Israel, kanti i-Iran izovula kabusha iStrait of Hormuz ukuze ukuhweba kuqhubeke.

I-Brent crude yehle ngo-16% yafinyelela cishe ku-$95 ngomphongolo, kanti i-West Texas Intermediate (WTI) nayo yehle kakhulu yafinyelela cishe ku-$96. Lokhu kube ukuhla okukhulu kakhulu eminyakeni eminingi.
UMengameli uDonald Trump uthe lesi sivumelwano sizosebenza kuphela uma i-Iran ivula kabusha le ndawo ebalulekile yezokuthutha, okuzovumela ukuthi izingxoxo zokugcina ziqedwe kahle.
UNgqongqoshe Wezangaphandle wase-Iran, u-Abbas Araghchi, uthe i-Iran ivumile isiphakamiso sokuthula esenziwe yiPakistan, futhi ukuhamba kwemikhumbi kuzovikeleka ngokubambisana namasosha ase-Iran kulezi zinsuku ezimbili.

Ngakolunye uhlangothi, i-Israel nayo ivumile ukumisa impi okwesikhashana, ngokusho kwesikhulu saseWhite House.
Kubikwa ukuthi i-Iran kanye ne-Oman zingaqala ukukhokhisa imali emikhunjini edlula eStrait of Hormuz, ngokusho kwemithombo yezindaba.
Uhulumeni wasePakistan, ngaphansi kukaNdunankulu uShehbaz Sharif, umeme izithunywa zase-US ne-Iran ukuthi zihlangane e-Islamabad ukuze kuqhubeke izingxoxo zokuthola isivumelwano esiphelele.
Ochwepheshe bathi amanani kawoyela angase angaphinde ehle kakhulu ngaphandle kokuba kube nezinguquko ezinkulu. Kodwa-ke, noma iyiphi inkinga kulezi zingxoxo ingakhuphula amanani ngokushesha.
Amanani kaphethiloli osehlanzekile nawo ehle, kanti i-diesel yase-Europe yehle ngo-23%, okuwukwehla okukhulu eminyakeni emine edlule.
Uwoyela weMurban wase-Abu Dhabi nawo wehle ngo-19%, okuyinto enkulu selokhu kwaqala lo mkhiqizo ngo-2021.
Ukuvalwa kweStrait of Hormuz, okuyindawo edlula kuyo cishe ingxenye enkulu kawoyela emhlabeni, kube nomthelela omkhulu emakethe yezamandla. Kusukela kwaqala impi ngoFebhuwari, amanani e-WTI asakhuphuke ngaphezu kuka-40%.
Kulindeleke ukuthi ukuvinjelwa kokuthunyelwa kukawoyela kushiye ngaphezu kwezigidi eziyi-9 zamabhareli ngosuku zingakhiqizwa eMpumalanga Ephakathi ngo-Ephreli.
Ochwepheshe bezimakethe bathi lezi zindaba zokuthula zilethe ithemba elikhulu, okwenze amanani ehla ngokushesha njengoba ubungozi bezepolitiki buye bancipha.
Ngesikhathi esifanayo, ukuhweba kukawoyela kukhuphuke kakhulu, njengoba izinkontileka zeBrent ezingaphezu kuka-240,000 zithengiswe phakathi nehora lokuqala lokuhweba.
Noma kunjalo, abadayisi basaqaphele, belinde ukuqinisekisa ukuthi lesi sivumelwano sizohlala isikhathi eside ngaphambi kokwenza izinqumo ezinkulu.

Kukhona nemikhumbi engaphezu kuka-800 ebambeke ngenxa yale mpi, futhi abanikazi bemikhumbi bafuna ukuqinisekisa ukuphepha ngaphambi kokubuyela kule ndawo.
Ochwepheshe bathi amanani kawoyela angase aqhubeke ehla uma imininingwane yesivumelwano icaca, kodwa indlela i-Iran ezobamba ngayo iqhaza izoba nomthelela omkhulu.
Isimemezelo sokumisa impi sikaTrump sifike ngaphambi kwesikhathi ayesinikeze i-Iran sokuthi ivule kabusha iStrait noma ibhekane nokuhlaselwa okukhulu.
Ngaphambi kwalokho, bekukhona ukwanda kwezingxabano, kufaka phakathi ukuhlasela kwe-US ezindaweni ezithile e-Iran, nakuba kungazange kuthinte izikhungo zikawoyela.
